L-TİROZİN
GENEL
BİLGİLER
Kimyasal
Adı L-Tyrosine
Kimyasal
Formülü C9H11NO3
Molekül
Ağırlığı 181.19 g/mol
CAS
Numarası 60-18-4
Erime
Noktası >300°C
Yoğunluk 1,46 g/cm³
DİĞER
İSİMLERİ
• L-tyrosine
• Tyrosine
• 60-18-4
• L-Tirozin
• (S)-Tyrosine
• (2S)-2-amino-3-(4-hydroxyphenyl)propanoic
acid
• p-Tyrosine
• L-p-Tyrosine
• L-Tirosin
• 4-Hydroxy-L-phenylalanine
• Tirosina
• Tyrosinum
NASIL
ÜRETİLİR
L-tirozin
endüstriyel ölçekte, laboratuvarda ve canlı organizmalarda farklı yöntemlerle
üretilebilir. Günümüzde ticari ve kitlesel üretim için mikrobiyal fermantasyon
en yaygın, ekonomik ve çevre dostu yöntemdir.
Mikrobiyal
Fermantasyon (En Yaygın Yöntem)
Ticari
L-tirozin takviyelerinin büyük kısmı bu biyoteknolojik yöntemle üretilir.
• Escherichia coli veya Corynebacterium
glutamicum gibi bakterilerin genetiği değiştirilmiş (metabolik mühendislik
uygulanmış) suşları kullanılır.
• Glukoz, nişasta veya melas gibi ucuz
karbon kaynakları besiyeri olarak mikrop kolonilerine verilir.
• Bakteriler hücresel süreçlerinde bu
şekerleri işleyerek yüksek miktarda L-tirozin sentezler ve dışarı salgılar.
• Ardından sıvı süzülür,
kristalleştirilir ve saflaştırılarak beyaz toz formuna getirilir.
Protein
Hidrolizi ve Ekstraksiyon (Geleneksel Yöntem)
L-tirozin
tarihte ilk kez bu şekilde keşfedilmiştir (peynir kazeininden).
• Saç, tüy, ipek atıkları veya kazein
gibi tirozin yönünden zengin doğal protein kaynakları güçlü asitlerle (örneğin
hidroklorik asit) hidroliz edilir.
• Protein bağları koparak amino asit
karışımına dönüşür.
• L-tirozinin sudaki çözünürlüğü çok
düşük olduğu için, pH ayarlanarak karışımın içinden kolayca çöktürülür ve
ayrıştırılır.
Enzimatik
Sentez
Kimyasal
hammaddelerin biyolojik katalizörlerle birleştirilmesi prensibine dayanır.
• Tirozin fenol liyaz (TPL) enzimi
kullanılır.
• Fenol, pirüvat ve amonyak (veya fenol
ile serin amino asidi) bu enzim eşliğinde reaksiyona sokularak doğrudan
L-tirozine dönüştürülür.
Vücut İçi (Biyosentez)
İnsan
ve memeli canlıların vücudunda da doğal bir üretim mekanizması vardır.
• Karaciğerde, dışarıdan besinlerle
alınan elzem bir amino asit olan L-fenilalanin ham madde olarak kullanılır.
• Fenilalanin hidroksilaz enzimi, bu
moleküle bir hidroksil (-OH) grubu ekleyerek onu L-tirozine dönüştürür.
FİZİKSEL
VE KİMYASAL ÖZELLİKLERİ
L-tirozin
(4-hidroksifenilalanin), protein sentezinde kullanılan polar ve aromatik bir
alfa amino asittir. Kimyasal yapısında hem bir amino, hem bir karboksil grubu
hem de benzen halkasına bağlı bir hidroksil (fenolik) grup barındırır.
• Kimyasal formülü C9H11NO3
• IUPAC adı
(2S)-2-amino-3-(4-hidroksifenil) propanoik asit
• Hem asit (karboksil) hem de baz
(amino) grubu içerdiğinden amfoteriktir.
• Net elektrik yükünün sıfır olduğu pH
değeri 5.66'dır.
• Yapısındaki fenolik hidroksil grubu
sayesinde güçlü bir indirgeyicidir. Laboratuvarlarda protein miktarını tayin
etmek için kullanılan Folin-Ciocalteu reaktifini indirgeme kabiliyetine
sahiptir. Ayrıca bu yan zincir, hücre içi sinyal iletiminde kritik öneme sahip
olan fosforilasyon reaksiyonlarına (tirozin kinaz enzimleri aracılığıyla)
katılır.
• Beyaz renkli, kokusuz, iğne veya plaka
benzeri kristal toz yapıdadır.
• Molekül ağırlığı (molar kütle) 181.19
g/mol
• 20 °C'de mutlak yoğunluğu 1.46 g/cm³
(bağıl yoğunluk: 1.456). Gevşek toz halindeki yığın (bulk) yoğunluğu ise
yaklaşık 300 kg/m³'tür.
• Erime noktası 343 °C’dir. Bu
sıcaklıkta erirken aynı zamanda bozunmaya başladığı için literatürde >300°C
olarak değerlendirilir.
• Sudaki çözünürlüğü oldukça düşüktür
(25 °C'de 45.3 mg/100 mL). Alkolde (etanol) az çözünür, eter gibi apolar
organik çözücülerde ise hiç çözünmez. Seyreltik asit ve bazlarda kimyasal
yapısından dolayı kolayca çözünür.
• Sol elli (L-konfigürasyonu) izomeri
optik olarak aktiftir.
• Yapısındaki aromatik benzen halkası
nedeniyle ultraviyole ışığı absorbe eder, maksimum emilim (absorbsiyon) pikini
274 nm dalga boyunda verir.
KULLANIM
ALANLARI
L-tirozin,
vücutta nörotransmitter (beyin kimyasalları) ve hormonların öncül maddesi
olması ve benzersiz kimyasal yapısı nedeniyle birçok farklı sektörde yaygın
olarak kullanılır.
• Stres, uykusuzluk ve yoğun zihinsel
çalışma dönemlerinde dopamin ve adrenalin seviyelerini desteklemek için beyin
takviyelerinde yer alır.
• Sporcularda motivasyonu, odaklanmayı
ve atletik performansı artırmak amacıyla antrenman öncesi karışımlara
(pre-workout ) eklenir.
• Tiroid hormonlarının yapısına
katılarak metabolizmayı desteklediği düşüncesiyle bazı zayıflama takviyelerinde
formüle dahil edilir.
• Vücudun sentezleyemediği durumlar veya
özel klinik beslenme ihtiyaçları (örneğin fenilketonüri hastaları dışındaki
genel protein yetersizlikleri) için tıbbi mamalara eklenir.
• PKU (fenilketonüri) hastaları
fenilalanini tirozine dönüştüremez. Bu nedenle L-tirozin, bu hastalar için
esansiyel (dışarıdan alınması zorunlu) bir amino asit haline gelir ve özel
diyet ürünlerinde kullanılır.
• Parkinson hastalığı ve bazı nörolojik
rahatsızlıkların tedavisinde kullanılan L-DOPA gibi kritik ilaç hammaddelerinin
sentezinde başlangıç maddesidir.
• L-tirozin, cilde ve saça rengini veren
melanin pigmentinin öncül maddesidir. Bu nedenle bronzlaşmayı hızlandırıcı
kremlerde ve güneş ürünlerinde ham madde olarak tercih edilir.
• Cilt hücrelerinin yenilenmesini ve
kolajen sentezini dolaylı olarak desteklemek amacıyla, yaşlanma karşıtı
(anti-aging) kremler gibi bazı cilt bakım serumlarında yer alır.
• Mikrobiyoloji laboratuvarlarında
bakterilerin, mayaların ve memeli hücrelerinin büyütülmesi için hazırlanan besi
yerlerinin (kültür medyumları) temel bileşenlerinden biridir.
• Özellikle kümes hayvanları ve besi
hayvanlarının dengeli beslenmesini sağlamak amacıyla yem endüstrisinde amino
asit takviyesi olarak kullanılır.
DEPOLAMA
L-tirozin,
fiziksel ve kimyasal yapısını korumak, bozulmasını ve topaklanmasını önlemek
için belirli saklama koşullarına ihtiyaç duyar. Stabil bir amino asit olmasına
rağmen, nem ve ışıktan kolayca etkilenir.
Oda
sıcaklığında (15°C - 25°C arasında), kuru bir ortamda, doğrudan güneş ışığından
ve güçlü uv ışık kaynaklarından uzak tutularak ve hava ve nem girişini tamamen
engelleyen, sıkıca kapatılmış orijinal ambalajlarında veya hava geçirmez
kaplarda saklanmalıdır.
TİROZİN
SATIŞI
ASR
Kimya olarak, İstanbul, İzmir, Bursa, Ankara, Kocaeli, Adapazarı, Sakarya,
Tekirdağ, Edirne, Çanakkale, Muğla, Gaziantep, Kahramanmaraş, Adana, Mersin,
Hatay, Konya, Kütahya, Kayseri, Samsun, Trabzon, Eskişehir, Yalova ve Rize gibi
Türkiye’nin doğudan batıya, kuzeyden güneye her iline tirozin toptan satışını
yapmaktayız.
Tirozin
nedir, tirozin nereden alınır, tirozin nerede satılır, tirozin fiyatı, tirozin
toptan fiyatı, tirozin satışı, tirozin toptan satışı, tirozin nereden tedarik
edilir gibi tüm soruların cevaplarını ASR Kimyadan bulabilirsiniz.